Reusachtig

swif001gull01_01_tpg  Gulliver maakte vele reizen en wist er mooi over te vertellen 

De verzonnen Gulliver

017 c gulliverstravels00swif_0008 Gullivers Travels. uitg 1892

Lemuel Gulliver werd omstreeks het jaar 1700 geboren op een bescheiden landgoed in het Engelse Nottinghamshire, als derde in een gezin met vijf zonen. Na enkele jaren college in Cambridge vertrok hij op zijn 17de jaar naar Leiden om er medicijnen te studeren. De Leidse Universiteit had een goed naam en trok studenten uit heel Europa. Lemuel was van plan de wereld te bezeilen en het leek hem een goed idee om aan te monsteren als scheepsarts. Hij verbleef twee jaar en zeven maanden in Leiden en017 f James Gillray The King of Brobdingnag and Gulliver studeerde behalve medicijnen ook wiskunde en navigatie. In zijn Leidse tijd leerde hij een flink mondje Nederlands en dat zou hem later te pas komen. Hij vond snel een baantje als scheepsarts, werd later zelfs kapitein en bereisde de zeven zeeën. Zijn reizen en avonturen beschreef Lemuel in vier boeken. Hij eindigde met zijn verblijf in Japan. De Japanners lieten alleen Hollanders toe. Gelukkig sprak Lemuel voldoende Nederlands om de Japanse tolk te vertellen dat hij uit Gelderland kwam en dat hij geen koopman was maar een drenkeling die door landgenoten was opgepikt. De tolk  geloofde hem en Lemuel kon terugkeren naar huis om aan zijn boeken te werken. De reisverhalen werden een groot succes. Vooral de eerste twee delen. Er kwam zelfs omstreeks 1800 een versie voor kinderen die tot op de dag van vandaag wordt herdrukt. Zoals vaker gebeurde met reisverhalen bleef Lemuel niet bij de feiten, hij dikte zijn reisverhalen aan door er van alles bij te verzinnen. Zo vertelde hij in zijn eerste boek dat hij schipbreuk leed en aanspoelde op het eiland Lilliput waar de mensen 12 keer zo klein waren als hij. Na veel avonturen verliet hij het land van de kleine mensen in een roeiboot. Hij werd opgepikt door een Engels schip. In het tweede boek beschreef Lemuel zijn verblijf op Brobdingnag waar mensen woonden die twaalf keer zo groot waren als hij. De 017 e gulliver_8067_lg Gulliver and the babyscheepsarts beleefde angstige avonturen toen hij onder meer diende als speelgoed voor een baby. De derde reis voerde naar het land Laputa waar geleerden zich bezig hielden met de meest onzinnige experimenten zoals het zacht maken van marmer om het te gebruiken als hoofdkussen. Het vierde boek beschrijft het land van de Yahoos, smerige en wanstaltige mensen. Gelukkig was er een nobel paardenvolk dat de zaak in evenwicht hield. De lezers die gewend waren aan verhalen over de meest vreemde volken fronsten de wenkbrauwen bij het lezen van de reisbeschrijvingen van Lemuel met de achternaam Gulliver. We weten nu dat Gulliver de meeste verhalen uit zijn duim heeft gezogen. Ook zijn studie in Leiden heeft hij verzonnen. Sterker nog: Lemuel Gulliver heeft nooit bestaan. Hij is bedacht door de Engelse schrijver JonathanSwift.

Jonathan Swift

017 a Jonathan_Swift_by_Charles_Jervas_detail Nat. Portr Gall London

Jonathan Swift 

Jonathan werd geboren op 30 november 1667 in Dublin als kind van Engelse ouders. Zijn vader was kort daarvoor overleden. Hij ging met zijn moeder in Leicester wonen. Studeerde een poosje in Oxford en werd toen secretaris bij Sir William Temple. Een diplomaat in ruste, die verschillende malen gezant was geweest in Den Haag. Via hem kwam Swift aan zijn informatie over Holland en de Universiteit van Leiden. Later werd hij geestelijke in de Anglicaanse kerk in een kleine parochie. Swift werd bekend door zijn boeken, pamfletten en gedichten met als bestseller de eerste twee boeken over Gullivers Reizen. Het waren boeken voor volwassenen waarmee Swift het leven van zijn tijd op allerlei manieren bespotte. Het leven aan het hof, de wetenschap, de politiek. Hij stierf in 1745 in een gesticht, ziek en ellendig. Van hem zijn de woorden: “Iedereen wil lang leven, maar niemand wil oud zijn”.

Gullivers_travels

Eerst druk Gullivers reizen

In de oorspronkelijke verhalen voor volwassenen staan de nodige schunnigheden. In de vertaling van 1862 waarschuwt J.W.N. Mosselmans de vrouwelijke lezers dan ook met de woorden: “Neem mijn welgemeende raad in acht, lees niet verder, en zet Gulliver weer stilletjes in de kast”.

 

017 d il_fullxfull.377234519_mfu4 ca 1890

 

 

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s